Taal / Muziek

Toon als           
Volgorde

Aarsrivalen, scheldkarbonades en terminale baden

Auteur: Ewoud Sanders

Bent u tot nu toe nooit gestruikeld over woorden als aanwijziging, burgermeester, eensgezinswoning, lidteken, miniscuul, omweer, orgineel, pizzaria en polshoogte? Na het lezen van dit boekje verandert dat. Niet alleen zult u uzelf op enkele hardnekkige verhaspelingen betrappen, maar opeens hoort n leest u ze overal. Want verhaspelingen als advocado, championsoep en ergens leerling uit trekken, zijn inmens besmettelijk. Voor je het weet heb je het, op het verkeerde moment op de verkeerde plaats, over een klinkslag, of over een doucheurtje in kleine couperus.
Dit boek voegt een extra dementie aan het Nederlands toe, maar de gevolgen zijn luidbundig en onverbitterlijk.

Beethoven 1770-1827

Auteur:

In 177o, het geboortejaar van Ludwig van Beethoven, was Wolfgang Amadeus Mozart veertien jaar oud en verbaasde de wereld met de muzikale rijpheid van een volwassene. Franz Joseph Haydn daarentegen, was al achtendertig en voelde zich min of meer opgesloten in het kasteel van de vorsten Esterházy, waar hij het privé-orkest van de vorst dirigeerde en steeds weer nieuwe composities moest afleveren voor de hofconcerten.

Mozart stief in 1791, na Beethoven misschien kortstondig te hebben ontmoet, maar Haydn leefde tot 1809 en was een tijd lang de leermeester van de jonge Beethoven, die zich in 1792 ook in Wenen had gevestigd. Hoewel Haydn en Beethoven elkaar niet echt lagen, was Haydn eerlijk genoeg om het genie in Beethovens vroege composities te onderkennen. Mozart en Haydn hadden het muziekleven in Wenen bepaald, maar binnen 10 jaar nadat Beethoven zich in Wenen had gevestigd werd hij al gezien als de natuurlijke opvolger van de beide grote musici. En bovendien als een excentrieke hoofdrolspeler in het Weense muziekleven, die er in slaagde middels een heel eigen, nieuwe stijl de muziek van de 'klassieke' periode te transformeren tot niet eerder gehoorde complexiteit en diepgang.

Weinig van Beethovens tijdgenoten begrepen het belang van zijn vernieuwingen, en vooral in de periode van zijn toenemende doofeid ontmoeten zijn composities meer en meer verbazing en afkeuring. Niettemin begreep men de grootste levende componist in zijn midden te hebben en weigerde bij voorbeeld vorst Lichnowsky Beethoven te laten vertrekken uit Wenen. Dan maar een fors hoger jaargeld voor de componist...

Bekentenissen van een Engelse opiumeter

Auteur: de Quincey

In de herfst van het jaar 1804, op een zondag, vertelt Thomas de Quincey, 'kwam ik een studievriend tegen die me opium aanraadde'. De Quincey leed aan maag en aangezichtspijnen. Het opiumgebruik daartegen resulteerde inderdaad, zoals zijn studiegenoot hem had voorgehouden, in een volmaakte verdoving. Maar anders dan bij de meeste gebruikers, voegde De Quincey, vriend en tijdgenoot van Coleridge en Wordsworth, er een element aan toe dat zijn roem tot in onze eeuw zou bestendigen: dat van de literaire verbeelding.

Zijn ervaringen met opium, vervlochten in zijn levensverhaal, verschenen in de London Magazine in september en oktober 1821 en betekenden een sensatie, niet in de laatste plaats vanwege zijn magistrale beschrijvingen van zijn dromen en andere facetten van een half bewust geestesleven. Ondanks zijn roem, hield hij staande dat niet hem, de schrijver, enige eer toekwam maar de opium zelf 'met haar schitterende uitwerking op de menselijke geest'.

De Quinceys opiumstudie wordt ingeleid door prof. dr. A.J. Dunning, cardioloog.

Beter in spelling

Auteur: Eric Tiggeler

Beter in spelling helpt je om je kennis van de spellingregels van het Nederlands op te frissen. In zeven hoofdstukken komen alle belangrijke spellingkwesties aan bod: van werkwoordspelling tot meervouden, van hoofdletters tot interpunctie.

Meer inzicht in de regels van de taal
De serie Beter in ... onderscheidt zich door een laagdrempelige opzet, met een minimum aan theorie en een maximum aan direct toepasbare regels en voorbeelden. De regels en voorbeelden worden helder en systematisch gepresenteerd in overzichtelijke tabellen. Zo leer je sneller en doorzie je gemakkelijker hoe de Nederlandse taal werkt.

Direct oefenen

Je start op de toetsportal AcademicX.nl met een begintoets. Met de feedback op deze toets kun je aan de slag met het boek. Elk hoofdstuk in het boek stuit af met een heldere puntsgewijze samenvatting en afsluitende oefeningen. Op AcademicX .nl vind je meer oefeningen bij elk hoofdstuk.

Een echte praktijkhulp
Beter in spelling richt zich op hbo-studenten en is door de systematische opzet zeer geschikt voor gebruik tijdens de les én voor zelfstudie. De combinatie van boek en portal maken dit product tot een echte praktijkhulp, gebaseerd op de vragen die leven in het onderwijs van nu.

Cum Laude

Auteur: Oldekalter
alledaagse latijnse uitdrukkingen en citaten

De Latijnse taal heeft in ons land lange tijd een belangrijke rol gespeeld in met name het kerkelijk leven, onderwijs en wenschappen. Latijnse uitdrukkingen komen nog steeds veelvdig voor in ons dagelijks leven en vormen een vast onderdeel van de Nederlandse taal.
Het is interessant om te zien hoe vaak eeuwenoude uitspraken nog niets aan kracht hebben ingeboet en zelfs model staan voor hedendaagse spreekwoorden en gezegden. Veel schrijvers, journalisten en redenaars verrijken hun geschreven of gesproken teksten regelrnatig met, min of meer bekende,Latijnse uitdrukkingen of citaten, die u zoveel mogelijk alfabetisch gerangschikt terug kunt vinden.

Overigens is naslagwerk niet zo zeer bedoeld als wetenschapppelijk werk, maar meer om degenen die geen opleiding in de klassieke talen hebben gehad een inzicht te geven in de invloed die de Latijnse taal nog steeds heeft op onze samenleving.

De Gids 2011 / 4 Parks

Auteur:

Tim Parks gaat in zijn Gids Lezing op virtuoze wijze in op een kwestie die ook in zijn meest recente boek Teach Us to Sit Stilt aan de orde komt: het dictaat van de woorden en de manier waarop het onze geest — zeker die van de schrijver — in de greep kan houden, tot ziekmakens toe. Beckett, Coleridge, Leopardi en Shakespeare worstelden met hetzelfde: een gezonde argwaan tegen het verraderlijke, verslavende, onmisbare woord. De Gidsredactie vroeg ruim dertig dichters aan de hand van tien Parkscitaten na te denken over deze materie. liet resultaat leest u in deze Gids.

De oevers bekennen kleur

Auteur: van der Plas

De poezie van Michel van der Plas heeft door de jaren heen steeds trouwe, gretige lezers gevonden. Zijn debuut in 1947, Dancefor you, werd vele malen herdrukt, en ook de daarop volgende bundels, waaronder Going my way (bekroond met de Jan Campertprijs) en Een hemel op aarde, bereikten ongewoon hoge oplagen.

In de loop van de tijd publiceerde Van der Plas een vijftiental gedichtenbundels. In dit boek is dat omvangrijke poétische oeuvre voor het eerst onder één dak gebracht. Daarnaast heeft de dichter in deze bundel ook de belangrijkste opgenomen van zijn vele, door de literaire kritiek met lof overladen, vertalingen van Eliot, cummings, Auden en Claudel.

De oevers bekennen kleur vormt het levende bewijs van een boeiend en hartstochtelijk dichterschap. Van der Plas mag de afgelopen jaren met recht grote faam hebben verworven als journalist, schrijver van cabaret en literair biograaf, eerst en vooral is hij toch dichter.

De sterkste drank is water

Auteur: Vanden Berghe (red)
Een keuze uit het onverwachte, geestige, respectloze Jiddisch bitterzoet

"Ook in ons taalgebied is ‘Jiddisch’ al jaren synoniem met warme en tegelijk onderkoelde humor, een voorliefde voor het illusieloze en absurde, zelfspot beoefend als een der Schone Kunsten. Het vertolkt echter in de eerste plaats, en op een originele manier, een tegelijk diep religieus en zeer aards humanisme.
In de 10de eeuw weken groepen Italiaanse en Franse joden noodgedwongen uit naar het Rijnland. Hun Hebreeuws en Aramees, dat al door Romaanse invloeden was bevrucht, werd er dagelijks geconfronteerd met Duitse dialecten die het stilaan grotendeels opslorpten. Vier eeuwen later dreef de Zwarte Pest die joden naar Oost-Europa waar hun ‘Jiddisch’ verder werd versneden met Slavische elementen. Het kreeg kracht en aanzien vanaf het einde van de 18de eeuw toen het de gebeds- en onderwijstaal werd van het chassidisme, een religieuze en sociale beweging die hart en spontaneïteit verkoos boven wetten en tradities. Op haar beurt werd zij, een eeuw later, getemperd door het rationalisme en de joodse Verlichting. Zoals in Alleen het hart is wijs dat een eigenzinnige keuze biedt uit de joodse wijsheid, wordt ook hier de voorkeur gegeven aan de onverwachte, geestige, respectloze, bitterzoete en Jiddisch wijsheid."